Trong diễn văn đáp lời bài chào mừng của tổng thống Zuzana, trước hết Đức Thánh Cha cám ơn tổng thống và toàn thể người dân Slovakia vì những tình cảm đã dành cho ngài.

Slovakia được mời gọi trở thành sứ điệp hoà bình cho châu Âu

Tiếp đến, ngài ca ngợi đất nước Slovakia là một quốc gia non trẻ nhưng có bề dày lịch sử, một vùng đất có cội nguồn sâu xa ở trung tâm châu Âu. Một đất nước đã vượt qua nhiều khó khăn để hòa nhập nhưng vẫn giữ được bản chất cách hòa bình. Lịch sử lâu đời này mời gọi Slovakia trở thành sứ điệp hòa bình giữa lòng châu Âu. Lời mời gọi này được gợi lên bởi sọc xanh lớn trên lá cờ, tượng trưng cho tình huynh đệ với các dân tộc Slav. Tình huynh đệ như thế là điều rất cần thiết cho tiến trình hội nhập. Điều này còn cần thiết hơn nữa tại thời điểm này, hậu đại dịch, với nhiều khó khăn, cần một cuộc tái khởi động kinh tế được ủng hộ bởi các kế hoạch phục hồi của Liên minh châu Âu.

Lịch sử Slovakia gắn liền với đức tin

Đức Thánh Cha còn nhấn mạnh rằng lịch sử Slovakia được ghi dấu ấn không thể xóa nhòa bởi đức tin. Ngài hy vọng điều này sẽ khuyến khích các dự án và tình cảm được truyền cảm hứng từ huynh đệ, theo trải nghiệm sử thi của hai anh em thánh Cyrillô và Mêtôđiô. Các ngài đã loan truyền Tin Mừng khi các Kitô hữu của lục địa này hiệp nhất; và ngày nay các ngài vẫn tiếp tục hiệp nhất các hệ phái Kitô của vùng đất này. Đây là một di sản Slovakia được kêu gọi đón nhận để trở thành dấu hiệu hiệp nhất.

Chia sẻ cơm bánh

Sau đó, đi từ truyền thống tốt đẹp của đất nước trong việc đón khách viếng thăm, dâng tặng bánh mì và muối, Đức Thánh Cha đưa ra những gợi ý từ những món quà đơn giản và quý giá, thấm nhuần Tin Mừng này.

Bánh được Chúa chọn để hiện diện giữa chúng ta. Cơm bánh là điều thiết yếu. Kinh Thánh mời gọi không tích lũy cơm bánh, nhưng chia sẻ. Bánh được Tin Mừng nói đến luôn là bánh được bẻ ra. Đây là một sứ điệp mạnh mẽ cho cuộc sống chung của chúng ta: nó nói với chúng ta rằng sự giàu có đích thực không bao gồm việc làm gia tăng những gì chúng ta có, nhưng ở việc chia sẻ một cách công bằng với những người xung quanh. Bánh khi được bẻ ra, gợi lên sự mong manh, đặc biệt mời gọi chăm sóc những người yếu nhất. Không ai bị kỳ thị hay phân biệt đối xử. Cách nhìn người khác của Kitô hữu là không xem người yếu đuối là gánh nặng hay một vấn đề, nhưng là những anh chị em cần được đồng hành và bảo vệ.

Bánh được bẻ ra và chia sẻ một cách công bằng là một lời nhắc nhở chúng ta về tầm quan trọng của công bằng. Chúng ta cần cộng tác xây dựng một tương lai trong đó luật pháp áp dụng bình đẳng cho tất cả mọi người, dựa trên công lý không phải để rao bán. Nếu công lý không còn là một ý tưởng trừu tượng, nhưng trở nên hiện thực như cơm bánh, thì cần phải tiến hành một cuộc chiến nghiêm túc chống tham nhũng và trên hết, luật pháp phải được cổ võ và thượng tôn.

Cơm bánh cũng không thể tách rời với những từ “hằng ngày” (Mt 6,11). Cơm bánh hàng ngày có nghĩa là công việc hàng ngày. Tại nền tảng của một xã hội công bằng và huynh đệ là quyền mà mọi người nhận được bánh của công việc, để không ai cảm thấy bị loại trừ và buộc phải rời bỏ gia đình và quê hương để tìm kiếm cuộc sống tốt đẹp hơn.

Trở nên muối đem lại hương vị cho đời

Đức Thánh Cha nói tiếp về biểu tượng dâng tặng muối cho khách viếng thăm: “Anh em là muối cho đời” (Mt 5:13). Muối là biểu tượng đầu tiên mà Chúa Giêsu dùng khi dạy các môn đệ. Hơn tất cả, muối mang lại hương vị cho thực phẩm, và nhắc nhở chúng ta về hương vị mà cuộc sống chúng ta cần, nếu không có nó cuộc sống sẽ trở nên vô vị. Thật vậy, các cơ cấu có tổ chức và hiệu quả là không đủ để cải thiện cuộc sống chúng ta với tư cách là một cộng đồng nhân loại. Chúng ta cần hương vị, hương vị của tình liên đới. Cũng giống như muối chỉ tạo ra hương vị bằng cách hòa tan, vì vậy xã hội cũng tái khám phá hương vị của nó qua sự quảng đại nhưng không của những người dành cả cuộc đời mình cho người khác.

Khuyến khích người trẻ đóng góp cho xã hội

Trong điều này, thật tuyệt vời khi những người trẻ được khuyến khích, để họ cảm thấy rằng họ có một phần đóng góp cho tương lai đất nước, để họ có thể ghi nhớ và làm phong phú lịch sử đất nước với những ước mơ và sự sáng tạo của họ. Không thể đổi mới nếu không có những người trẻ, thường bị lôi cuốn bởi một tinh thần tiêu thụ làm cho cuộc sống trở nên nhạt nhẽo và buồn tẻ. Có quá nhiều người trẻ ở châu Âu sống trong mệt mỏi và thất vọng, căng thẳng bởi lối sống điên cuồng và không tìm thấy động lực và hy vọng ở đâu. Thành phần còn thiếu là quan tâm đến người khác. Cảm thấy có trách nhiệm với ai đó mang lại hương vị cho cuộc sống và cho phép chúng ta khám phá ra rằng những gì chúng ta cho đi thực sự là một món quà chúng ta tặng cho chính mình.

Muối đức tin

Tới đây, Đức Thánh Cha nói đến muối đức tin: Ngày nay, muối đức tin không phải là một câu trả lời theo thế gian, không phải bằng nhiệt huyết thực hiện các cuộc chiến văn hóa, nhưng bằng cách âm thầm và khiêm tốn gieo hạt giống Vương quốc của Thiên Chúa, trước hết bằng chứng tá bác ái. Hiến pháp của quý vị đề cập mong muốn xây dựng đất nước dựa trên di sản của các thánh Cyrillô và Mêtôđiô, các vị bảo trợ của châu Âu. Các thánh không áp đặt hay ép buộc, với Tin Mừng họ đã làm phong phú thêm nền văn hóa và tạo ra các tiến trình đem lại ích lợi. Đây là con đường để đi theo: không phải cuộc chiến giành không gian và địa vị, nhưng là con đường được các thánh chỉ ra, con đường của các Mối Phúc. Từ các Mối Phúc, nảy sinh cái nhìn của Kitô giáo về xã hội.

Các thánh Cyrillô và Mêtôđiô cũng chỉ ra rằng gìn giữ điều tốt đẹp không có nghĩa là lặp lại quá khứ, nhưng là mở ra với điều mới mẻ, không cần đánh mất gốc rễ của mình. Lịch sử của quý vị bao gồm rất nhiều nhà văn, nhà thơ và những người nam nữ của nền văn hóa từng là muối của đất nước. Và như muối làm nóng rát khi đắp lên vết thương, như thế cuộc đời của các đấng thường phải trải qua thử thách đau khổ. Bao nhiêu người danh tiếng đã phải chịu đựng cảnh tù đày, nhưng bên trong họ vẫn có tự do, là một mẫu gương sáng ngời về sự can đảm, liêm chính và chống lại sự bất công! Và hơn hết là sự tha thứ. Đó là muối của vùng đất của quý vị.

Tôi ước mong quý vị làm như vậy, với cái nhìn hướng lên trên, như khi quý vị nhìn vào dãy núi Tatra xinh đẹp của quý vị. Ở đó, giữa những khu rừng và những đỉnh núi hướng lên trời, Thiên Chúa dường như gần gũi hơn và thụ tạo xuất hiện như một ngôi nhà vẫn còn nguyên vẹn đã đón tiếp nhiều thế hệ qua nhiều thế kỷ. Các ngọn núi kết hợp thành một dãy với nhiều đỉnh núi và cảnh quan rực rỡ, vượt qua qua các biên giới quốc gia để cùng nhau tạo nên vẻ đẹp của các dân tộc khác nhau. Quý vị hãy trau dồi vẻ đẹp này, vẻ đẹp của toàn thể. Điều này đòi hỏi sự kiên nhẫn và nỗ lực, can đảm và sự chia sẻ, sự nhiệt tình và sáng tạo. Nhưng đó là công lao của con người được Trời cao chúc phúc. Thiên Chúa chúc lành cho vùng đất này.

Ngọc Yến - Vatican News