Đêm nay là đêm hồng phúc, đêm hồng phúc, đêm nối kết trời đất, phối hợp Thiên Chúa với muôn người thế chúng tôi. Đêm Hội Thánh canh thức đợi chờ và cử hành biến cố vĩ đại nhất: Đức Ki-tô đã sống lại. Tất cả những gì chúng ta cử hành trong đêm nay không chỉ là nghi thức, nhưng là một hành trình đức tin: từ bóng tối đến ánh sáng, từ sự chết đến sự sống, từ tội lỗi đến ân sủng.
04/04/2026 07:13
Từ bóng tối đến ánh sáng, lửa mới và ánh sáng Đức Ki-tô
Trước khi cử hành nghi thức Đêm Vọng Phục sinh. Phụng vụ bắt đầu trong bóng tối. Mọi người chìm trong tĩnh mịch của đêm đen, không ánh đèn, tất cả cộng đoàn phụng vụ cùng hướng về phía cha chủ tế: với đống lửa đang cháy sáng, diễn tả tình trạng của thế giới khi chưa có Thiên Chúa: một thế giới của tội lỗi, của sự chết và tuyệt vọng. Nhưng chính trong đêm tối ấy, lửa mới được thắp lên.
Lửa mới tượng trưng cho Đức Ki-tô phục sinh đang ở giữa chúng ta, ánh sáng không bao tàn lụi. Khi linh mục làm phép lửa và thắp Nến Phục Sinh, chúng ta thấy một chân lý sâu xa: ánh sáng không đến từ con người, nhưng là ân ban từ Thiên Chúa.
Liền sau đó, Nến Phục Sinh được rước vào nhà thờ, vị chủ sự hô vang ba lần: “Ánh sáng Chúa Ki-tô!” Cộng đoàn đáp: “Tạ ơn Chúa!” Ánh sáng ấy dần dần lan tỏa đến mỗi người cầm nến sáng trên tay. Đây là hình ảnh sống động của Hội Thánh: mỗi Ki-tô hữu nhận ánh sáng từ Đức Ki-tô và mang ánh sáng ấy vào thế gian.
Nến Phục Sinh được đặt trang trong lên giá. Trên thân Nến có các mẫu tự Hy Lạp: Alpha và Omega (có nghĩa là “chữ đầu” và “chữ cuối” trong bảng mẫu tự Hy Lạp), tượng trưng cho Chúa Ki-tô là đầu và là cuối (là nguyên thủy và cùng đích) của tất cả mọi tạo vật. Nến cũng được đánh dấu theo năm, năm nay là năm 2026. Chủ tế xông hương Nến Phục Sinh cho thấy sự tôn kính đặc biệt: Đức Ki-tô thực sự hiện diện như ánh sáng dẫn đường cho nhân loại. Nến ấy sẽ cháy trong suốt mùa Phục Sinh, nhắc chúng ta rằng Chúa đang sống và đang ở giữa chúng ta.
Tin Mừng được công bố
Sau nghi thức làm phép Lửa mới và thánh sáng Nến Phục Sinh, Hội Thánh long trọng công bố Tin Mừng Phục Sinh qua bài ca Exsultet: “Mừng vui lên hỡi muôn lớp cơ binh thiên thần trên trời. Cùng vui lên, hỡi những thừa tác viên này… Và vui lên, toàn trái đất vui lên … tất cả vũ trụ đều hân hoan… Cùng vui lên, ôi Mẹ Hội Thánh vui lên…khắp nơi trong cung điện này hòa vang lên ngàn muôn tiếng ca reo mừng của nhân trần”(x.Exsultet). Cả Trời Đất mừng vui. Mừng vui lên! Hỡi anh chị em!!! Chúa đã sống lại thật rồi. Alleluia.
40 ngày Chay Thánh qua đi, nay Giáo hội bước vào 50 ngày Mùa Phục sinh và kêu gọi con cái mình Mừng vui lên. Này người trần hỡi hãy vui lên, Al-lê-lui-a! Vì “Chúa đã sống lại thật rồi đem niềm vui cho thế giới. Chúa đã sống lại rồi, vinh quang tỏa lan khắp nơi. Chúa đã sống lại rồi, cho muôn người hưởng phúc quê Trời”. (Trích bài hát “Mừng Chúa Phục sinh” – Tuấn Kim).
Tiếp đến là Phụng vụ Lời Chúa với nhiều bài đọc, thuật lại toàn bộ lịch sử cứu độ: từ công trình sáng tạo, cuộc vượt qua Biển Đỏ, cho đến lời các ngôn sứ. Tất cả đều hướng về một điểm: Thiên Chúa luôn trung thành và dẫn dắt dân Người. Đỉnh cao là Tin Mừng Phục Sinh: ngôi mộ trống, lời loan báo “Người đã sống lại.” Đây không chỉ là một sự kiện trong quá khứ, nhưng là thực tại đang biến đổi thế giới hôm nay. Lời Chúa đêm nay giúp chúng ta hiểu rằng: lịch sử nhân loại không bị bỏ rơi, nhưng được Thiên Chúa hướng dẫn. Và mỗi người chúng ta cũng có một lịch sử cứu độ riêng, nơi Thiên Chúa vẫn đang hoạt động.
Phụng Vụ Thanh Tẩy
Sau khi lắng nghe Lời Chúa, phụng vụ bước sang phần làm phép nước. Nước được làm phép trong đêm nay mang ý nghĩa đặc biệt: Nước của sự sống mới.
Nước ấy gợi lại nước trong công trình sáng tạo, nước Biển Đỏ giải thoát dân Ít-ra-en, và nhất là nước chảy ra từ cạnh sườn Đức Ki-tô trên thập giá. Đó là nguồn ơn cứu độ.
Đêm nay, đêm mang lại niềm vui đặc biệt cho các anh chị em dự tòng vừa được lãnh nhận Bí tích Rửa tội. Họ được dìm mình vào nước để chết cho tội lỗi và sống lại với Đức Ki-tô. Họ được rửa bằng Nước mới, xứ Dầu Thánh mới, thắp Lửa mới, tất cả đều nói lên một sự khởi đầu mới.
Mỗi chúng ta chan chứa một niềm vui vì tình thương Chúa ngập tràn được mời gọi lặp lại lời hứa khi chịu phép Rửa tội: từ bỏ ma quỷ, tin vào Thiên Chúa. Đây không phải là một nghi thức hình thức, nhưng là lời cam kết sống đức tin cách ý thức và trưởng thành hơn.
Khi được rảy Nước Thánh trên mình, chúng ta được nhắc nhớ rằng mình đã được thanh tẩy, đã thuộc về Đức Ki-tô, và được mời gọi sống như con cái ánh sáng.
Thánh Thể, hiệp thông với Đấng Phục Sinh
Đỉnh cao của Đêm Vọng Phục Sinh là Bí tích Thánh Thể. Đây là lần đầu tiên sau những ngày tưởng niệm cuộc Thương Khó, Hội Thánh lại cử hành Thánh Lễ cách long trọng. Tiếng chuông nhà thờ vang lên. Đêm nay, chúng ta không chỉ tưởng nhớ Đức Ki-tô, nhưng thực sự gặp gỡ Đấng đã sống lại. Ngài hiện diện, nuôi dưỡng và biến đổi chúng ta.
Bánh và rượu trở thành Mình và Máu Thánh Chúa, Đấng đã chết và nay đang sống. Khi rước lễ, chúng ta hiệp thông với sự sống mới ấy, để chính chúng ta cũng được biến đổi.
Thánh Thể là bảo chứng cho niềm hy vọng: nếu chúng ta hiệp thông với Đức Ki-tô, chúng ta cũng sẽ được sống lại với Ngài.
Quả thật, Đêm Vọng Phục Sinh là hành trình của ánh sáng, của Lời Chúa, của nước tái sinh và của Thánh Thể. Tất cả dẫn chúng ta đến một chân lý: Đức Ki-tô đã sống lại, và Ngài đang sống giữa chúng ta. Ước gì ánh sáng của Nến Phục Sinh không chỉ cháy trong nhà thờ, nhưng còn cháy trong tâm hồn mỗi người, để mỗi chúng ta trở thành những chứng nhân của niềm hy vọng, mang ánh sáng Phục Sinh vào gia đình và xã hội.
Xin Chúa Ki-tô Phục Sinh ban cho chúng ta một đời sống mới: sống trong ánh sáng, sống trong niềm tin, và sống trong tình yêu. Vậy chúng ta có thể cao vang: “Vui lên Đất Trời. Allelui! Vui lên muôn dân. Alleluia! Vì Chúa đã thật phục sinh, vì Chúa sống lại hiển vinh”. Amen.
Lm. An-tôn Nguyễn Văn Độ
